Pięciu działaczy nie uznawanego przez władze związku zawodowego zostało skazanych za „szerzenie propagandy antysystemowej” na kary od 4 do 6 miesięcy pozbawienia wolności.

Bohater pilnej akcji nr 66/09, działacz związkowy Ali Nejati został zwolniony za kaucją 14 kwietnia, po ponad 5 tygodniach od zatrzymania (miało ono miejsce 8 marca). Tydzień wcześniej pracownicy z jego zakładu zorganizowali strajk, umieszczając wśród postulatów także żądanie uwolnienia Nejatiego. Na całym świecie organizowano akcje solidarnościowe. Poza Amnesty International do kampanii włączyły się związki zawodowe (w Polsce NSZZ „Solidarność”, zob. apel Komisji Krajowej, linki u dołu strony), ich międzynarodowe zrzeszenia (Międzynarodowa Konferencja Związków Zawodowych) i inne organizacje pozarządowe.

Tego samego dnia prawnik Nejatiego poinformował BBC, że jego klient i czterej inni liderzy Związku Zawodowego HTSCC (Jalil Ahmadi, Fereydoun Nikufar, Qorban Alipour, Mohammad Haydari Mehr) zostali skazani za „szerzenie propagandy antysystemowej” na kary od 4 do 6 miesięcy pozbawienia wolności i zakaz prowadzenia działalności związkowej przez 3 lata (w tym zakaz uczestniczenia w wyborach). Amnesty International nie wie, czy oprócz tego na Nejatim ciążą jeszcze jakieś zarzuty.

Nikt z piątki skazanych nie jest obecnie więziony. Przysługuje im prawo odwołania od wyroku w terminie 20 dni od powiadomienia ich o nim. Jeśli którykolwiek z nich trafi do więzienia z powodu prowadzenia pokojowej działalności związkowej, Amnesty International uzna go za więźnia sumienia, wzywając do jego natychmiastowego i bezwarunkowego uwolnienia.

Ali Nejati jest jednym z przywódców związku zawodowego w Kompanii Cukrowej Haft Tapeh (Haft Tapeh Sugar Cane Company, HTSCC). Podobno 20 grudnia ub. r. oskarżono go o “działanie na szkodę bezpieczeństwa narodowego” i “rozpowszechnianie antyrządowej propagandy” w związku z wywiadami, których on i inni członkowie władz związku (w tym wymienieni powyżej) udzielili zagranicznej prasie w trakcie ubiegłorocznych pierwszomajowych protestów. Protesty te były spowodowane notorycznym opóźnianiem przez HTSCC wypłaty pensji, nieraz aż do 5 miesięcy, a także innymi przypadkami łamania praw pracowniczych. Już 20 maja 2008 r. Ali Nejati został wezwany do sądu w Shoush, w prowincji Khuzestan. W jego procesie były dwie rozprawy: 17 i 23 lutego.

TŁO SPRAWY

Irańskie ustawodawstwo pracy przewiduje możliwość tworzenia Islamskich Rad Pracowniczych w zakładach liczących powyżej 50 pracowników. Nie wolno tworzyć żadnych innych organizacji. Zakres kompetencji IRP nie obejmuje jednak interweniowania w przypadkach niedotrzymywania przez pracodawcę uzgodnionych warunków pracy i płacy. Osoby ubiegające się o kierownicze stanowiska w IRP muszą być zatwierdzone przez władze, które stosują przy tym dyskryminujące kryteria znane jako gozinesh.
W ubiegłym roku ponad 1900 pracowników HTSCC opowiedziało się za rozwiązaniem Islamskiej Rady Pracowniczej w zakładzie i powołaniem niezależnego związku zawodowego. Powstał on 22 października, będąc zaledwie drugim niezależnym związkiem zawodowym powołanym do życia w Iranie po rewolucji. Przed rewolucją zakład miał niezależny związek zawodowy od 1973 r., ale na początku lat osiemdziesiątych nowe władze nakazały go rozwiązać, gdyż tworzenie wolnych i niezależnych związków zawodowych zostało zakazane. Wybory do władz obecnego związku, które miały miejsce 22 października, nie uzyskały pozwolenia ministra pracy. Ani ministerstwo pracy, ani też ministerstwa przemysłu i wywiadu, nie przyjmują do wiadomości powołania niezależnego związku zawodowego. Naraża to jego działaczy na postępowanie karne.

Iran jest stroną Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, którego art. 22 (1) głosi: „Każdy ma prawo do swobodnego stowarzyszania się z innymi, włącznie z prawem do tworzenia i przystępowania do związków zawodowych w celu ochrony swych interesów.”

ZALECANE DZIAŁANIA

Prosimy o niezwłoczne wysyłanie apeli w języku perskim, angielskim, arabskim lub swoim ojczystym, w których własnymi słowami:
- wezwą Państwo władze, by zrezygnowały z zamiaru uwięzienia tych pięciu działaczy (prosimy wymienić i podkreślić w tekście ich nazwiska, koniecznie w mianowniku, bez polskich końcówek fleksyjnych), gdyż jeśli znajdą się w więzieniu z powodu prowadzenia pokojowej działalności związkowej będą więźniami sumienia; 
- poproszą Państwo władze o przeprowadzenie rewizji wyroków wydanych wobec tych działaczy i uchylenie ich;
- przypomną Państwo, że jako strona Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych Iran ma obowiązek chronić prawo do wolności stowarzyszania się, w tym do zakładania i wstępowania do związków zawodowych.

ADRESACI APELI

Zwierzchnik Sądownictwa / Head of the Judiciary
Ayatollah Mahmoud Hashemi Shahroudi
c/o Director, Judiciary Public Relations and Information Office
Ardeshir Sadiq
Judiciary Public Relations and Information Office
No. 57, Pasteur St., corner of Khosh Zaban Avenue
Tehran, Iran
Email:   info@dadiran.ir (w temacie: FAO Ayatollah Shahroudi)
Nagłówek:  Wasza Ekscelencjo / Your Excellency

Minister Pracy i Spraw Społecznych / Minister of Labour and Social Affairs
Mohammad Jahromi
Ministry of Labour
Azadi Avenue
T Tehran, Islamic Republic of Iran
Email:   pasokhgoo@irimlsa.ir (In the subject line write: FAO Dr Mohammad Jahromi, Minister) 
Nagłówek: Szanowny Panie Ministrze / Dear Minister

KOPIE DO

Prezydent / President
His Excellency Mahmoud Ahmadinejad
The Presidency
Palestine Avenue, Azerbaijan Intersection
Tehran, Islamic Republic of Iran
Fax:   + 98 21 6 649 5880
Email:    przez stronę: http://www.president.ir/email/

Dyrektor Głównego Urzędu ds. Praw Człowieka / Director, Human Rights Headquarters of Iran
Mohammad Javad Larijani
Howzeh Riyasat-e Qoveh Qazaiyeh / Office of the Head of the Judiciary
Pasteur St, Vali Asr Ave., south of Serah-e Jomhuri
Tehran 1316814737, Iran
Fax:   +98 21 3390 4986 (prosimy próbować do skutku)
Email:  info@dadgostary-tehran.ir (w temacie: FAO Javad Larijani)
Nagłówek: Szanowny Panie / Dear Mr Larijani

Ambasada Islamskiej Republiki Iranu
ul. Królowej Aldony 22, 03-928 Warszawa
Faks: 022 617 84 52
Email: iranemb@iranemb.warsaw.pl

Prosimy wysyłać apele najpóźniej do 5 czerwca.

Tłumaczenie: Marcin Natorski

Kontynuacja pilnej akcji nr 66/09.

AI Index: MDE 13/037/2009